{"id":2831,"date":"2021-09-24T15:45:04","date_gmt":"2021-09-24T12:45:04","guid":{"rendered":"https:\/\/destekdukkan.com\/blog\/?p=2831"},"modified":"2021-09-24T15:45:04","modified_gmt":"2021-09-24T12:45:04","slug":"veganlar-ne-yer-ne-icer","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/destekdukkan.com\/blog\/veganlar-ne-yer-ne-icer","title":{"rendered":"Veganlar ne yer, ne i\u00e7er?"},"content":{"rendered":"\n<p><\/p>\n\n\n\n<p>Hayvanlar\u0131n g\u0131da, giyim, kozmetik ve ba\u015fka ama\u00e7lar u\u011fruna maruz kald\u0131klar\u0131 s\u00f6m\u00fcr\u00fc ve zulm\u00fcn her t\u00fcrl\u00fcs\u00fcnden m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funda ka\u00e7\u0131nmak \u00fczerine kurulu bir felsefe ve ya\u015fam bi\u00e7imi olan veganl\u0131k \u00f6zellikle son y\u0131llarda \u00fclkemizde de yayg\u0131nla\u015fmaya ba\u015flam\u0131\u015f olsa da konuyla ilgili akl\u0131m\u0131zda h\u00e2l\u00e2 pek \u00e7ok soru i\u015fareti var. Veganl\u0131\u011f\u0131n t\u00fcm hayvansal \u00fcr\u00fcnlerin t\u00fcketilmesine kar\u015f\u0131 oldu\u011funu biliyoruz. \u00d6z\u00fcnde hayvansal \u00fcr\u00fcnler yerine alternatiflerinin geli\u015ftirilmesini destekleyen, s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir d\u00fcnyay\u0131 hedefleyen bir se\u00e7im olan veganl\u0131\u011fa daha yak\u0131ndan bakmak istiyoruz ve bu y\u00fczden \u00f6ncelikle belki de hepimizin kafas\u0131ndaki en b\u00fcy\u00fck i\u015faretinin pe\u015fine d\u00fc\u015ft\u00fck. <\/p>\n\n\n\n<p>Hadi buyrun buradan ba\u015flayal\u0131m \u00f6yleyse; veganlar ne yer, ne i\u00e7er?<\/p>\n\n\n\n<h3><strong>Nereden geliyor bu protein?<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Veganlara (asl\u0131nda vejetaryenlere de) en \u00e7ok sorulan sorulardan biri proteini nereden ald\u0131klar\u0131 oluyor.<\/p>\n\n\n\n<p>Soyadan \u00fcretilen tofu, tempeh, taze soya fasulyesinden yap\u0131lan edamame \u00f6nemli birer protein kayna\u011f\u0131. Mercimek, nohut, bezelye, kuru fasulye gibi bakliyatlar\u0131n y\u00fcz gram\u0131 yedi ila on gram protein i\u00e7eriyor. Son birka\u00e7 y\u0131ld\u0131r pop\u00fclerle\u015fen, \u00f6\u011fle yemeklerinde salatalarda tercih edilen kinoa, demir ve magnezyum da bar\u0131nd\u0131rd\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in s\u00fcper yiyeceklerden biri olarak kabul ediliyor. Kuru yemi\u015fler, \u00f6zellikle keten tohumu, badem, ceviz, kabak \u00e7ekirde\u011fi, Antep f\u0131st\u0131\u011f\u0131 ve kaju protein a\u00e7\u0131s\u0131ndan olduk\u00e7a zengin. Bir \u00e7ay ka\u015f\u0131\u011f\u0131 \u00e7iya tohumunda iki gram protein var. Di\u011fer bir protein kayna\u011f\u0131 yulaf\u0131, badem s\u00fct\u00fc ile kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131p dolapta bekletirseniz sabah kahvalt\u0131s\u0131nda g\u00fcnl\u00fck protein ihtiyac\u0131n\u0131z\u0131n \u00f6nemli bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc alabiliyorsunuz.<\/p>\n\n\n\n<p>Ku\u015fkonmaz, avokado, mantar, brokoli, Br\u00fcksel lahanas\u0131, \u0131spanak, karalahana, karnabahar, tatl\u0131 m\u0131s\u0131r, yer elmas\u0131 gibi sebzeler de protein bak\u0131m\u0131ndan zengin.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu\u011fday gl\u00fcteni ya da di\u011fer ad\u0131yla seitan, 100 gram\u0131nda 25 gram ile \u00f6nemli bir protein kayna\u011f\u0131. \u00dcstelik i\u00e7inde demir, kalsiyum ve fosfor da var ama gl\u00fcten i\u00e7erdi\u011finden \u00e7\u00f6lyak hastalar\u0131n\u0131n t\u00fcketmemesi \u00f6neriliyor. 100 gram\u0131nda be\u015f\u0327 gram protein i\u00e7eren karabu\u011fday, hem iyi bir lif kayna\u011f\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in ba\u011f\u0131rsaklar\u0131 \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rmas\u0131 hem de ad\u0131nda bu\u011fday ge\u00e7mesine ra\u011fmen gl\u00fctensiz olmas\u0131 nedeniyle \u00e7\u00f6lyak hastalar\u0131na uygun<\/p>\n\n\n\n<h3><strong>S\u00fct ve yumurta yemeden olur mu?<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Veganlar i\u00e7in bu sorunun yan\u0131t\u0131 \u00e7ok net: Olur. \u00c7\u00fcnk\u00fc veganlar asl\u0131nda hayvanlar i\u00e7in vegan.<\/p>\n\n\n\n<p>Hayvanlar derken, sadece evimizde besledi\u011fimiz i\u00e7in ailemizden biri olarak kabul etti\u011fimiz, \u00e7ocu\u011fumuz olarak g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz kediler, k\u00f6pekler, tav\u015fanlardan de\u011fil, taba\u011f\u0131m\u0131zda et olarak sonlanmak \u00fczere mezbahalarda kesilen koyunlar, kuzular, hindiler, tavuklar, danalardan bahsediyoruz. Veganlar\u0131 onlar\u0131n yerine seslerini y\u00fckseltmek, bu katliama hay\u0131r demek i\u00e7in vegan. S\u00fct i\u00e7miyor, s\u00fct \u00fcr\u00fcnlerini t\u00fcketmiyorlar, \u00e7\u00fcnk\u00fc&#8230;<\/p>\n\n\n\n<p>Barda\u011f\u0131n\u0131zdaki s\u00fct\u00fcn nas\u0131l \u00fcretildi\u011fini biliyor musunuz? K\u0131saca anlatal\u0131m: \u0130nek suni yollarla d\u00f6lleniyor, 283 g\u00fcn sonra yavruluyor. Buza\u011f\u0131 birka\u00e7 dakika i\u00e7inde anneden kopar\u0131l\u0131yor ve anne s\u00fct\u00fcyle de\u011fil, makineden akan mamayla besleniyor. Anne inek on ay boyunca s\u00fct veriyor. O s\u00fct fabrikalarda ambalajlan\u0131p buzdolaplar\u0131na giriyor. S\u00fct\u00fc giderek azalan inek, altm\u0131\u015f g\u00fcnl\u00fck s\u00fcts\u00fcz bir d\u00f6nemin ard\u0131ndan yeniden d\u00f6lleniyor. \u00d6lene kadar bu d\u00f6ng\u00fc devam ediyor. Hayat\u0131 boyunca yavrular\u0131n\u0131 besleyemiyor, onlar\u0131 tan\u0131m\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n<p>Yumurta yemiyorlar, \u00e7\u00fcnk\u00fc&#8230; K\u00fcmeslerde neden bir s\u00fcr\u00fc tavuk, tek bir horoz olur d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcn\u00fcz m\u00fc? Bah\u00e7edeki k\u00fcmeste dahi yeti\u015ftiricilerin i\u015fine yarayanlar di\u015fi civcivler. Hayvanc\u0131l\u0131k end\u00fcstrisinde kullan\u0131lan yeni teknolojiler, horozlar\u0131 yumurtadan \u00e7\u0131kar \u00e7\u0131kmaz \u00f6l\u00fcme g\u00f6nderiyor. \u201c\u0130\u015fe yaramayan\u201d horozlar boyunlar\u0131 k\u0131r\u0131larak veya makinelerde \u00f6ld\u00fcr\u00fcl\u00fcyor. Se\u00e7ilen sa\u011fl\u0131kl\u0131 tavuklar GDO\u2019lu yemlerle besleniyor ki her birinin verdi\u011fi yumurta say\u0131s\u0131 300\u2019e kadar \u00e7\u0131ks\u0131n, rand\u0131man\u0131 arts\u0131n. Yumurta \u00fcretmek i\u00e7in bedenlerindeki kalsiyumu kullanan tavuklar, kemik erimesi sonucu eceliyle \u00f6l\u00fcyorlar.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cYumurtay\u0131 yemeyelim tamam ama yumurta kullan\u0131lan yiyecekleri nas\u0131l yapaca\u011f\u0131z?\u201d diyenler i\u00e7in ise \u00e7are aquafaba! Latince aqua (su) ile faba (bakliyat) kelimelerinin bile\u015fiminden olu\u015fan bu terim, veganlar i\u00e7in hayat kurtar\u0131c\u0131, elzem bir \u00fcr\u00fcn\u00fc ifade ediyor. Nohutu ha\u015flad\u0131ktan veya konservesini s\u00fczd\u00fckten sonra kesinlikle at\u0131lmamas\u0131 gereken suyuna verilen ad. Bu suyu mutfak robotundan ge\u00e7irdi\u011fimizde yumurta ak\u0131na benzer bir g\u00f6r\u00fcn\u00fcm elde ederiz ve onun kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 hemen her tarifte kullanabiliriz. Kimyasal olarak yumurta beyaz\u0131n\u0131n yerine ge\u00e7me \u00f6zelli\u011fine sahip s\u00fcper yiyecek aquafaba pek \u00e7ok tatl\u0131n\u0131n vegan olmas\u0131n\u0131n nedeni. Mayonez yap\u0131m\u0131nda da do\u011fru \u00fcr\u00fcn. Beze, nuga, dondurma, brownie, yumurta ak\u0131yla yap\u0131lan whisky sour gibi kokteyller, mozarella peyniri, \u00e7ikolatal\u0131 mus, tereya\u011f\u0131, sebze tempura, krep, ilk akl\u0131m\u0131za gelen kullan\u0131m alanlar\u0131. \u00d6l\u00e7\u00fcs\u00fcn\u00fc bir yumurtaya kar\u015f\u0131l\u0131k \u00fc\u00e7 yemek ka\u015f\u0131\u011f\u0131 aquafaba diye d\u00fc\u015f\u00fcnebilirsiniz.<\/p>\n\n\n\n<p>Yumurta yerine sadece aquafaba de\u011fil, elma sosu, \u00f6\u011f\u00fct\u00fclm\u00fc\u015f keten tohumunun suyla kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131ndan elde edilen flax-egg, yumu\u015fak tofu veya kabartma tozu ile sirke kar\u0131\u015f\u0131m\u0131 kullanmak da m\u00fcmk\u00fcn.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image is-style-default\"><figure class=\"aligncenter size-large\"><img loading=\"lazy\" width=\"647\" height=\"485\" src=\"https:\/\/destekdukkan.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/vaganyaziici2.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-2844\" srcset=\"https:\/\/destekdukkan.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/vaganyaziici2.jpg 647w, https:\/\/destekdukkan.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/vaganyaziici2-300x225.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 647px) 100vw, 647px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<h3><strong>Nas\u0131l yani, vegan olunca bal da m\u0131 yenmiyor?<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Gelin bu sorunun yan\u0131t\u0131n\u0131 <a href=\"https:\/\/destekdukkan.com\/magaza\/urun\/50-maddede-veganlik\">50 Maddede <\/a><a href=\"https:\/\/destekdukkan.com\/magaza\/urun\/50-maddede-veganlik\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Veganl\u0131k <\/a>kitab\u0131n\u0131n yazarlar\u0131n\u0131n anlat\u0131m\u0131yla okuyal\u0131m:<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cHaf\u0131zam\u0131zdan &#8216;yok&#8217;, &#8216;yasak&#8217;, &#8216;eksik&#8217; kelimelerini silelim. Biz neden vegan olmay\u0131 se\u00e7iyor, istiyoruz onu hat\u0131rlayal\u0131m. Evet bir kez daha: Hayvan haklar\u0131, iklim krizi, vicdan&#8230; Pek \u00e7ok sebep var. Bal yemeyi\u015fimiz de bu y\u00fczden. Tabiat\u0131n biyolojik \u00e7e\u015fitlili\u011finin korunmas\u0131nda \u00f6nemli rol oynayan ar\u0131lar, nektar ararken polen ta\u015f\u0131d\u0131klar\u0131 i\u00e7in a\u011fa\u00e7lar\u0131n meyve vermesi, \u00e7i\u00e7eklerin filizlenmesi i\u00e7in gereklidir. Kovan\u0131n g\u0131da ihtiyac\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lamak i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015fan bal ar\u0131lar\u0131, ortalama 1500 \u00e7i\u00e7ekten nektar toplar, bal midesi denilen organlar\u0131nda biriktirir, enzimler sayesinde kimyasal de\u011fi\u015fime u\u011framas\u0131n\u0131 sa\u011flar. Bu madde kovan ar\u0131lar\u0131 taraf\u0131ndan \u00e7i\u011fnenir, kusulur, yeterince zaman ge\u00e7ince bizim bal ismini verdi\u011fimiz madde olu\u015fur. Bal, \u00f6zellikle k\u0131\u015f boyunca koloninin a\u00e7 kalmamas\u0131 i\u00e7in elzem bir besin kayna\u011f\u0131d\u0131r. Oysa insan ne yap\u0131yor? Ar\u0131lar\u0131n kendileri i\u00e7in \u00fcretti\u011fi bal\u0131 al\u0131p yerine vitaminden yoksun \u015fekerli bir besin maddesi koyuyor, ar\u0131lar\u0131n direncini d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcyor, \u00f6mr\u00fcn\u00fc k\u0131salt\u0131yor; krali\u00e7e ar\u0131n\u0131n kovan\u0131 terk etmemesi i\u00e7in kanatlar\u0131n\u0131 kesiyor; suni yollarla beslenen ar\u0131larda olu\u015fan hastal\u0131klar\u0131n binlerce ar\u0131 t\u00fcr\u00fcne ge\u00e7mesine neden oluyor. T\u00fcm bunlar yetmezmi\u015f gibi, bitkileri tozla\u015ft\u0131rarak ekosisteme yapt\u0131\u011f\u0131 katk\u0131y\u0131 g\u00f6rmezden geldi\u011fi, \u00fcstelik besinini de \u00e7ald\u0131\u011f\u0131 ar\u0131lar\u0131 &#8216;aman sokar&#8217; diyerek \u00f6ld\u00fcr\u00fcyor, \u00e7ocuklarda ar\u0131lara kar\u015f\u0131 hayranl\u0131k uyand\u0131rmas\u0131 gerekirken, aksine korku yarat\u0131yor. Ar\u0131lar\u0131n d\u00fcnya \u00fczerindeki tek besini b\u00fcy\u00fck u\u011fra\u015flarla \u00fcrettikleri bal. Plant Based Artisan markas\u0131 bala alternatif Honea \u00fcretiyor ama bal yerine kullanabilece\u011fimiz hurma, agave, ak\u00e7a\u011fa\u00e7 \u015furubu, pekmez, re\u00e7el gibi pek \u00e7ok ba\u015fka bitkisel se\u00e7enek de var.\u201d<\/p>\n\n\n\n<h3><strong>Her \u015fey tamam da peyniri nas\u0131l b\u0131rakaca\u011f\u0131z?<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Peynir \u00e7o\u011fu ki\u015finin ortak ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131. Neden bu kadar \u00e7ok seviyor ve b\u0131rakmakta zorluk \u00e7ekiyoruz sizce? Peynir doymu\u015f ve trans ya\u011f, kolesterol ve tuz i\u00e7eri\u011fi y\u00fcksek bir g\u0131da. \u0130\u00e7indeki trans ya\u011f oran\u0131, patates cipsi gibi abur cuburlar\u0131n i\u00e7erdi\u011finden bile daha fazla. Peynirin ana maddesi s\u00fctte ise bol miktarda hormon var. D\u0131\u015far\u0131dan verilmi\u015f hormonlardan de\u011fil, do\u011fal inek s\u00fct\u00fcndeki b\u00fcy\u00fcme hormonlar\u0131ndan bahsediyoruz; buza\u011f\u0131y\u0131 k\u0131sa s\u00fcrede 30 kilodan 700 kiloya ula\u015ft\u0131ran hormonlar bunlar. \u0130nsan inek s\u00fct\u00fcn\u00fc \u00e7e\u015fitli \u015fekillerde t\u00fcketince, mesela her g\u00fcn peynir yiyince, bu hormonlara maruz kal\u0131yor. Hayvansal s\u00fctlerde bulunan steroid ve b\u00fcy\u00fcme hormonu, akneye yol a\u00e7\u0131yor; erken \u00f6l\u00fcmlere neden oluyor; erkeklerde d\u00f6llenmedeki d\u00fc\u015f\u00fc\u015f\u00fcn nedenlerinden biri olarak g\u00f6steriliyor. Ayr\u0131ca s\u00fctteki kazein proteini v\u00fccudumuza girdi\u011finde kazemorfine d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcp ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k yap\u0131yor ve b\u00f6ylelikle s\u00fcte, yani buradaki konumuzda bahsi ge\u00e7en peynire ba\u011f\u0131ml\u0131 hale geliyoruz.<\/p>\n\n\n\n<p>S\u00fct\u00fcn insanlar i\u00e7in yararl\u0131 bir besin kayna\u011f\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n en b\u00fcy\u00fck kan\u0131t\u0131, insan \u0131rk\u0131n\u0131n y\u00fczde 65\u2019inde laktoz intolerans\u0131 olmas\u0131, yani s\u00fct\u00fc sindirememesi veya s\u00fct i\u00e7ti\u011finde rahats\u0131zl\u0131k duymas\u0131. Meme ve prostat kanserlerinin inek s\u00fct\u00fcyle ili\u015fkisi olabilece\u011fini \u00f6ne s\u00fcren ara\u015ft\u0131rmalara ra\u011fmen s\u00fct end\u00fcstrisi bu bilginin \u00f6n plana \u00e7\u0131kmas\u0131na engel oluyor. Devletler, kriz d\u00f6nemlerinde s\u00fct end\u00fcstrisini s\u00fcbvanse ediyor.<\/p>\n\n\n\n<p>Avrupa Parlamentosu hayvan s\u00fct\u00fcnden yap\u0131lmayan \u00fcr\u00fcnlere s\u00fct, yo\u011furt, peynir gibi isimler verilemeyece\u011fi ile ilgili yasa de\u011fi\u015fikli\u011fi getiriyor. Neden mi? \u00c7\u00fcnk\u00fc peynirin 2019 k\u00fcresel piyasa de\u011feri 70 milyar dolarken, bu rakam\u0131n 2025\u2019e kadar 113 milyar dolara ula\u015faca\u011f\u0131 tahmin ediliyor. Hayvanlar\u0131 fabrika ve meralarda kullan\u0131p, bize ait olmayan s\u00fctlerinden peynir (ayran, kefir, yo\u011furt) yapan bu sekt\u00f6re, \u00fcr\u00fcnleri yiyerek destek olup olmamak ise bizim elimizde.<\/p>\n\n\n\n<p>Peyniri b\u0131rakma konusunu belki bir de uzman\u0131ndan okumak istersiniz. O halde bir kitap \u00f6nerisi geliyor: Doktor Neal Barnard\u2019\u0131n yazd\u0131\u011f\u0131, New York Times \u00e7ok satanlar listesine giren <a href=\"https:\/\/destekdukkan.com\/magaza\/urun\/peynir-tuzagi\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Peynir Tuza\u011f\u0131<\/a>: \u201cBize her zaman s\u00fct \u00fcr\u00fcnlerinin v\u00fccudumuz i\u00e7in faydal\u0131 oldu\u011fu \u00f6\u011fretildi, ancak i\u015fin asl\u0131 peynirin tehlikeli olabilece\u011fidir. Kalori, ya\u011f ve kolesterol y\u00fckl\u00fc peynir, kilo alman\u0131za neden olurken, y\u00fcksek tansiyondan eklem rahats\u0131zl\u0131klar\u0131na kadar bir\u00e7ok hastal\u0131\u011fa sebep olabiliyor. Daha k\u00f6t\u00fcs\u00fc, beyinde morfin ve eroin gibi a\u011f\u0131r uyu\u015fturucular ile ayn\u0131 resept\u00f6rleri etkileyen, ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k yaratan hafif d\u00fczeydeki uyu\u015fturucular\u0131 da i\u00e7eriyor.\u201d<\/p>\n\n\n\n<h3><strong>Bitkisel s\u00fct de nedir? Yulaf\u0131n s\u00fct\u00fc m\u00fc varm\u0131\u015f?<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Bizim, \u00fclke olarak bitkisel s\u00fctle tan\u0131\u015fmam\u0131z \u00e7ok yeni olabilir, fakat bitkisel s\u00fct d\u00fcnyada 13. y\u00fczy\u0131ldan beri kullan\u0131l\u0131yor. Baz\u0131 bitkilerin ve yemi\u015flerin beyaz suyunu ifade etmek i\u00e7in \u201cs\u00fct\u201d kelimesini kullanmak y\u00fczy\u0131llar \u00f6ncesine dayan\u0131yor. \u00c7e\u015fitli dillerde oldu\u011fu gibi T\u00fcrk\u00e7ede de s\u00fct\u00fcn tan\u0131mlar\u0131ndan biri olarak s\u00f6zl\u00fcklerde kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131k\u0131yor: Baz\u0131 bitkilerin t\u00fcrl\u00fc organlar\u0131nda bulunan beyaz renkte \u00f6z su. Avrupa\u2019da bitkisel s\u00fct sat\u0131\u015flar\u0131n\u0131n artmas\u0131yla birlikte hayvansal s\u00fct sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn vegan \u00fcreticilere kar\u015f\u0131 ba\u015flatt\u0131\u011f\u0131 ambalaj sava\u015f\u0131 (sadece hayvanlardan elde edilen s\u0131v\u0131ya s\u00fct denilebilece\u011fi iddias\u0131yla bitkisel s\u00fctlerin \u201cs\u00fct\u201d ad\u0131 alt\u0131nda sat\u0131lmas\u0131n\u0131 engelleme \u00e7abalar\u0131) devam ededursun, gelin nedir bu bitkisel s\u00fct, bakal\u0131m.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image is-style-default\"><figure class=\"aligncenter size-large\"><img loading=\"lazy\" width=\"727\" height=\"485\" src=\"https:\/\/destekdukkan.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/sutyerine.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-2835\" srcset=\"https:\/\/destekdukkan.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/sutyerine.jpg 727w, https:\/\/destekdukkan.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/sutyerine-300x200.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 727px) 100vw, 727px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p>Hindistan cevizi s\u00fct\u00fc uzun y\u0131llard\u0131r Hindistan ve g\u00fcneydo\u011fu Asya\u2019da hem i\u00e7eceklerde hem de yemek tariflerinde kullan\u0131lan bir malzeme. 1365\u2019te \u00c7in\u2019de ke\u015ffedilen soya s\u00fct\u00fcn\u00fcn de ayn\u0131 \u015fekilde uzun bir ge\u00e7mi\u015fi var. Orta\u00e7a\u011f \u0130ngiltere\u2019sinde badem s\u00fct\u00fcyle s\u00fctlaca benzer bir tatl\u0131 yap\u0131l\u0131yordu. Yerli Amerikal\u0131lar\u0131n cevizi ezip suland\u0131rarak bebeklerine mama olarak verdiklerini biliyoruz. Badem, kaju, f\u0131nd\u0131k, f\u0131st\u0131k, ceviz, \u00e7iya, keten tohumu, kenevir tohumu, kabak \u00e7ekirde\u011fi, ay \u00e7ekirde\u011fi, susam, hindistan cevizi, patates, yer bademi, arpa, m\u0131s\u0131r, dar\u0131, yulaf, pirin\u00e7, \u00e7avdar, bu\u011fday, karabu\u011fday, kinoa, bezelye, yer f\u0131st\u0131\u011f\u0131 ve soya market raflar\u0131nda kar\u015f\u0131n\u0131za \u00e7\u0131kacak bitkisel s\u00fctlerden baz\u0131lar\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131z yerde haz\u0131r bitkisel s\u00fct bulunmuyorsa evde kendiniz yapabilirsiniz. Tarif \u00e7ok kolay: Bir bardak s\u00fct\u00fcn\u00fc yapaca\u011f\u0131n\u0131z \u00fcr\u00fcn, d\u00f6rt bardak su. Mesela bir bardak yulaf, d\u00f6rt bardak suyu g\u00fc\u00e7l\u00fc bir mutfak robotundan ge\u00e7irin. Sonra ince tel s\u00fczge\u00e7 ya da t\u00fclbentle s\u00fcz\u00fcn. Daha yo\u011fun k\u0131vam istiyorsan\u0131z d\u00f6rt bardak yerine \u00fc\u00e7 bardak su koyun. S\u00fct\u00fcn\u00fcz tatl\u0131 olsun istiyorsan\u0131z kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131rken bir adet hurma at\u0131n.<\/p>\n\n\n\n<h3><strong>Vegan fast food olur mu?<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Fast food fenomeni, \u0130ngiltere\u2019de 1850\u2019lerde bal\u0131k-patates k\u0131zartmas\u0131 d\u00fckk\u00e2nlar\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131lmas\u0131yla do\u011fuyor. 1896\u2019da Berlin\u2019de otomat denilen, yemeklerin jetonlu makinelerden al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 restoranlar icat ediliyor. 1902\u2019de New York\u2019ta a\u00e7\u0131lan ilk otomat restoran\u0131 Amerika\u2019da fast food\u2019un ba\u015flang\u0131c\u0131n\u0131 simgeliyor. \u00dclkenin ilk hamburger zinciri ise 1921\u2019de a\u00e7\u0131l\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n<p>Fast food \u00f6nceden \u0131s\u0131t\u0131lm\u0131\u015f, pi\u015firilmi\u015f veya dondurulmu\u015f malzemeyle haz\u0131rlanarak, restoran\/kafelerde m\u00fc\u015fteriye birka\u00e7 dakika i\u00e7inde sunulan yiyecekleri tan\u0131mlayan bir terim.<\/p>\n\n\n\n<p>Fast food hem ucuz, hem pratik, hem de beslenme \u015feklimizi ve k\u00fclt\u00fcr\u00fcm\u00fcz\u00fc de\u011fi\u015ftiren bir felaket. Fast food yiyecekler genelde doymu\u015f ya\u011f, \u015feker, tuz ve kalori i\u00e7erdi\u011fi i\u00e7in sa\u011fl\u0131k a\u00e7\u0131s\u0131ndan b\u00fcy\u00fck tehlike arz ediyor. Bu h\u0131zl\u0131 yemek yeme k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fc benimseyenler kalp-damar hastal\u0131klar\u0131na, kansere, obeziteye, y\u00fcksek kolesterole, ins\u00fclin direncine ve depresyona ho\u015f geldin demi\u015f oluyor.<\/p>\n\n\n\n<p>Vegan fast food\u2019larda durum farkl\u0131 m\u0131? Bizce hay\u0131r. Uzmanlar, hayvansal \u00fcr\u00fcn bar\u0131nd\u0131rmasa bile y\u00fcksek miktarda ya\u011f, \u015feker ve tuz i\u00e7eren \u00fcr\u00fcnleri sa\u011fl\u0131kl\u0131 bulmuyor. Fakat sekt\u00f6r duruyor mu? Hay\u0131r. Yukar\u0131da sayd\u0131\u011f\u0131m\u0131z zincirlerin hepsi, men\u00fclerine \u00e7oktan vegan \u00fcr\u00fcnler eklediler. Bunun yan\u0131 s\u0131ra Impossible Burger, Beyond Burger, Linda McCartney gibi markalar birbiri ard\u0131na hamburger, sosis, tavuk tad\u0131nda, renginde ve kokusunda \u00fcr\u00fcnler geli\u015ftiriyor.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large is-style-default\"><img loading=\"lazy\" width=\"930\" height=\"485\" src=\"https:\/\/destekdukkan.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/vegan-yaziici.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-2840\" srcset=\"https:\/\/destekdukkan.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/vegan-yaziici.jpg 930w, https:\/\/destekdukkan.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/vegan-yaziici-300x156.jpg 300w, https:\/\/destekdukkan.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/vegan-yaziici-768x401.jpg 768w\" sizes=\"(max-width: 930px) 100vw, 930px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<h3><strong>S\u00fcper besinler nedir?<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>S\u00fcper besin (super food) kelimesini ilk kez 1990\u2019da gazeteci yazar Michael Van Straten ortaya at\u0131yor; vitamin, mineral, protein, lif oran\u0131 y\u00fcksek olan g\u0131dalar\u0131 s\u00fcper besin olarak adland\u0131r\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n<p>2021\u2019de ismini tariflerde daha \u00e7ok duymaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131m\u0131z Bat\u0131 Afrika tah\u0131l\u0131 fonio, kinoa, \u00e7iya, keten tohumu, yaban mersini, zerde\u00e7al, avokado, yosun, koyu renk sebzeler, tatl\u0131 patates&#8230; Bunlar\u0131n hepsi s\u00fcper besin testinden ge\u00e7ti. Gelin s\u00fcper yiyeceklerin birka\u00e7\u0131na bakal\u0131m.<\/p>\n\n\n\n<ul><li><strong>Koyu ye\u015fil yaprakl\u0131 sebzeler<\/strong><\/li><\/ul>\n\n\n\n<p>Karalahana, \u0131spanak, mikro ye\u015fillikler, pancar yapra\u011f\u0131, su teresi, roka, paz\u0131, kale bu gruba giriyor. Lahanagiller ailesinden kale, d\u00fcnyan\u0131n en sa\u011fl\u0131kl\u0131 yiyeceklerinden biri olarak biliniyor. Y\u00fcksek lif de\u011ferinin yan\u0131 s\u0131ra kalsiyum, potasyum, antioksidanlar, A, K ve C vitaminleri, magnezyum, manganez, demir i\u00e7eriyor. Sindirim ve kalp-damar sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 \u00fczerinde olumlu etkisi var. \u00c7evrenizde yoksa balkonunuzda saks\u0131da yeti\u015ftirebilir, smoothie\u2019nize bir par\u00e7a ekleyebilir ya da f\u0131r\u0131na at\u0131p cipsini yapabilirsiniz.<\/p>\n\n\n\n<ul><li><strong>Kenevir<\/strong><\/li><\/ul>\n\n\n\n<p>Uzmanlara g\u00f6re kenevir, g\u00f6z ve beyin sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00fc\u00e7lendirmeye, ruh halini d\u00fczenlemeye, iltihaplanmalar\u0131 kontrol alt\u0131nda tutmaya yarayan harika bir bitkisel protein. Ayn\u0131 zamanda Omega-3 kayna\u011f\u0131. Kenevirin ya\u011f\u0131n\u0131 salatalarda kullanabilir, tohumunu kahvalt\u0131l\u0131k gevre\u011finize katabilirsiniz<\/p>\n\n\n\n<ul><li><strong>Yosun<\/strong><\/li><\/ul>\n\n\n\n<p>A ve C vitaminleri, magnezyum, kalsiyum ve \u00e7inko i\u00e7eren deniz yosunu, tiroidin sa\u011fl\u0131kl\u0131 i\u015fleyi\u015fi ve enerji seviyesi \u00fczerinde etkili m\u00fckemmel bir besin. Kilo ve ruh halini dengede tutmakta hayati \u00f6nem ta\u015f\u0131yan iyot bak\u0131m\u0131ndan da zengin.<\/p>\n\n\n\n<ul><li><strong>Zerde\u00e7al<\/strong><\/li><\/ul>\n\n\n\n<p>Zerde\u00e7al\u0131n 4 bin y\u0131l \u00f6nce Hindistan\u2019da ba\u015flayan, oradan \u00c7in\u2019e, Do\u011fu Afrika\u2019ya ve d\u00fcnyaya uzanan yolculu\u011fu insan bedeninde harikalar yaratmaya devam ediyor. \u0130\u00e7erisindeki aktif maddelerden biri olan kurkumin \u00f6zellikle Ayurvedik t\u0131pta mucizevi olarak g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. \u00c7ok g\u00fc\u00e7l\u00fc bir antioksidan ve iltihap giderici, lifli yap\u0131s\u0131yla ba\u011f\u0131rsak d\u00fczenleyici. B6 vitamini kayna\u011f\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in serotonin hormonu salg\u0131lanmas\u0131na yol a\u00e7\u0131yor, depresif ruh haline \u00e7are oluyor. Akne, egzama gibi cilt sorunlar\u0131na faydas\u0131 oldu\u011fu gibi cildin Ph de\u011ferini de dengeliyor. Bo\u011faz\u0131n\u0131z, di\u015finiz mi a\u011fr\u0131yor? Bir miktar suya zerde\u00e7al koyup gargara yap\u0131n, iyile\u015ftirici etkilerini k\u0131sa s\u00fcrede g\u00f6receksiniz. Yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalar Alzheimer, kalp hastal\u0131klar\u0131, diyabet ve kansere kar\u015f\u0131 koruyucu \u00f6zellikleri oldu\u011funu g\u00f6steriyor. Bize de, salatalara, \u00e7aya, yemeklere bir \u00e7ay ka\u015f\u0131\u011f\u0131 zerde\u00e7al eklemeyi unutmay\u0131n ya da sabahlar\u0131 limon, zencefil, karabiber, tar\u00e7\u0131n ve zerde\u00e7all\u0131 bir bardak \u0131l\u0131k su i\u00e7in demek d\u00fc\u015f\u00fcyor.<\/p>\n\n\n\n<ul><li><strong>Pancar<\/strong><\/li><\/ul>\n\n\n\n<p>Tansiyon d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcc\u00fc, iltihaplar\u0131 engelleyici, diren\u00e7 art\u0131r\u0131c\u0131 ve detoks s\u00fcrecini destekleyici etkisi oldu\u011funa inan\u0131l\u0131yor. Salatalara rendeleyebilir, humusun i\u00e7ine katabilir, ya da \u00e7orbas\u0131n\u0131 yapabilirsiniz.<\/p>\n\n\n\n<ul><li><strong>Yaban mersini<\/strong><\/li><\/ul>\n\n\n\n<p>\u0130\u00e7ecekler, kahvalt\u0131lar ve tatl\u0131larda pop\u00fclerli\u011fini kan\u0131tlam\u0131\u015f olan yaban mersini, antioksidan i\u015flevi g\u00f6ren flavonoidler bak\u0131m\u0131ndan zengin. Ayr\u0131ca y\u00fcksek d\u00fczeyde potasyum ve C vitamini i\u00e7eriyor. Kalp hastal\u0131klar\u0131 ve kanser riskini azaltt\u0131\u011f\u0131na inan\u0131l\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n<ul><li><strong>Fonio<\/strong><\/li><\/ul>\n\n\n\n<p>Besin de\u011ferinin y\u00fcksekli\u011fi nedeniyle Bat\u0131 Afrika\u2019da y\u00fczy\u0131llard\u0131r beslenmenin \u00f6nemli bir \u00f6\u011fesi olan fonio, tariflerde s\u0131kl\u0131kla kar\u015f\u0131m\u0131za \u00e7\u0131k\u0131yor. Demir, kalsiyum, lif, magnezyum, B vitamini ve fosfor zengini. Bir kap kinoa m\u0131, bir kap fonio mu daha \u00e7ok protein i\u00e7erir sorusunun cevab\u0131 net: Fonio 12-8 galip.<\/p>\n\n\n\n<h3>Veganl\u0131k hakk\u0131nda daha ayr\u0131nt\u0131l\u0131 okuma yapmak isteyenler i\u00e7in harika bir \u00f6nerimiz de var:<\/h3>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large is-style-default\"><img loading=\"lazy\" width=\"1024\" height=\"456\" src=\"https:\/\/destekdukkan.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/vegankitap-1024x456.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-2836\" srcset=\"https:\/\/destekdukkan.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/vegankitap-1024x456.jpg 1024w, https:\/\/destekdukkan.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/vegankitap-300x133.jpg 300w, https:\/\/destekdukkan.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/vegankitap-768x342.jpg 768w, https:\/\/destekdukkan.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2021\/09\/vegankitap.jpg 1090w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><figcaption>\u0130ncelemek ve sat\u0131n almak i\u00e7in: <a href=\"https:\/\/destekdukkan.com\/magaza\/urun\/50-maddede-veganlik\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">https:\/\/destekdukkan.com\/magaza\/urun\/50-maddede-veganlik<\/a><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<p>Karakarga Yay\u0131nlar\u0131&#8217;ndan \u00e7\u0131kan 50 Maddede Veganl\u0131k, veganizm konusunda bir k\u0131lavuz olma \u00f6zelli\u011fi ta\u015f\u0131yor. <\/p>\n\n\n\n<p><em><strong>Arka kapak yaz\u0131s\u0131: <\/strong><\/em><\/p>\n\n\n\n<p><strong>\u0130nsan neden vegan olur? Her \u015fey tamam da peyniri de mi b\u0131rakaca\u011f\u0131z? Veganlar bal da m\u0131 yemiyor? Etin vegan\u0131 olur mu? Veganlar sadece ot mu yiyor? Bitkilerin can\u0131 var m\u0131? Vegan olmak \u00e7ok mu pahal\u0131? Veganl\u0131k trend mi, ya\u015fam bi\u00e7imi mi, inan\u00e7 m\u0131, politik duru\u015f mu?<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>50 Maddede Veganl\u0131k<\/strong>, Emel Ernalbant ve Hazal Y\u0131lmaz\u2019\u0131n y\u0131llar s\u00fcren vegan deneyimlerinin sonucunda derledikleri bir k\u0131lavuz olma \u00f6zelli\u011fi ta\u015f\u0131yor. Vegan jargondan yemek tariflerine, vegan kozmetikten s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir moda anlay\u0131\u015f\u0131na, karbon ayak izinizi azaltacak pratik \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00f6nerilerinden veganizmle ilgili ak\u0131llar\u0131 kar\u0131\u015ft\u0131ran t\u00fcm sorular\u0131n cevaplar\u0131na kadar vegan olman\u0131n ABC\u2019sini bulabilece\u011finiz kapsaml\u0131 bir rehber. Giderek plastikle kaplanan, kaynaklar\u0131 azalan, canl\u0131 t\u00fcrleri yok olan d\u00fcnyay\u0131 yeniden ya\u015fanabilir hale getirmek imkans\u0131z de\u011fil. Hayvanlar\u0131 birer \u00fcr\u00fcn olarak g\u00f6rmeden, s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir hayat i\u00e7in daha az at\u0131k yaratarak ya\u015famak, dilimize pelesenk olmu\u015f t\u00fcrc\u00fc laflardan ar\u0131narak yeni bir dil kurmak m\u00fcmk\u00fcn. Bu kitap bu imk\u00e2n\u0131 g\u00f6zetiyor; \u00f6nemsiz gibi g\u00f6r\u00fcnen se\u00e7imlerin d\u00fcnyan\u0131n gelece\u011fini nas\u0131l belirledi\u011fini de g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne seriyor.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Hayvansal \u00fcr\u00fcnlerin t\u00fcketilmesine kar\u015f\u0131 olan, bunlar yerine alternatiflerinin geli\u015ftirilmesini destekleyen, s\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir bir d\u00fcnya hedefleyen veganl\u0131\u011fa daha yak\u0131ndan bakmak ister misiniz? <\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":2832,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6],"tags":[101,98,99,100],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/destekdukkan.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2831"}],"collection":[{"href":"https:\/\/destekdukkan.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/destekdukkan.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/destekdukkan.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/destekdukkan.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2831"}],"version-history":[{"count":9,"href":"https:\/\/destekdukkan.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2831\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2845,"href":"https:\/\/destekdukkan.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2831\/revisions\/2845"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/destekdukkan.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2832"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/destekdukkan.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2831"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/destekdukkan.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2831"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/destekdukkan.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2831"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}